Wednesday, June 2, 2010

មន្រ្តី​ជាន់​ខ្ពស់​កម្ពុជា​និយាយ​ពី​បញ្ហា​នាំ​ចេញ​ផលិត​ផល​កសិកម្ម

មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់ម្នាក់របស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជានិយាយថា កង្វះ
ខាតរោងចក្រកែឆ្នៃវត្ថុធាតុដើម គឺធ្វើឲ្យមានការខាតបង់ដល់ប្រទេសជាតិនៅពេល ដែលមានការធ្វើពាណិជ្ជកម្មផលិតផលកសិកម្មកើតឡើង។

កាសែតភ្នំពេញប៉ុស្តិ៍បានរាយការណ៍ថា លោក ម៉ៅ ថូរ៉ា រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងពាណិជ្ជ
កម្មនិយាយថា ប្រទេសថៃ និងវៀតណាមគឺកំពុងស្រូបយកផលប្រយោជន៍ពីប្រទេស
កម្ពុជានៅរដូវប្រមូលផលកសិកម្ម ជាពិសេសនៅក្នុងវិស័យឧស្សាហកម្មគ្រាប់ស្វាយ
ចន្ទី និងដំឡូងមី។

ការអធិប្បាយទាំងអស់នេះគឺបានធ្វើឡើង ២ថ្ងៃមុនសិក្ខាសាលាស្តីអំពីការសម្រប
សម្រួលពាណិជ្ជកម្ម។

លោករដ្ឋលេខាធិការនិយាយទៀតថា ប្រទេសវៀតណាមបាននាំចេញគ្រាប់ស្វាយ
ចន្ទីរបស់កម្ពុជាចំនួន ១ម៉ឺន៦ពាន់តោន ហើយសម្រាប់ការកែឆ្នៃដំឡូងមីនោះ បាន
ធ្វើឲ្យប្រទេសថៃនិងវៀតណាម បង្កើននូវតម្លៃបានរហូតដល់ទៅមួយជាពីរ នៅពេល ដែលគេលក់ផលិតផលសម្រេចនោះទៅកាន់ប្រទេសចិន ក៏ដូចជាបណ្តាប្រទេសដ៏ទៃ
ទៀតផងដែរ។

លោក ម៉ៅ ថូរ៉ា ក៏បានបន្ថែមទៀតថា ប្រទេសកម្ពុជាបាននាំចេញស្រូវបរិមាណ ១ម៉ឺន
៥ពាន់តោនកាលពីឆ្នាំមុន នៅពេលដែលខ្លួនមានលទ្ធភាពសម្រាប់ធ្វើការនាំចេញ
រហូតដល់ទៅ ២លាន២សែន៥ម៉ឺនតោនឯណោះ ប្រសិនបើកម្ពុជាមានបរិក្ខារគ្រប់​គ្រាន់នៅក្នុងការកែឆ្នៃផលិតផលដើមឲ្យស្របទៅតាមស្តង់ដារអន្តរជាតិនោះ៕

(ដកស្រង់ពីគេហទំព័រ វិទ្យុអូស្រ្ដាលី​)

ពា​ណិជ្ជកម្មរវា​ងកម្ពុជា និង សិង្ហបុរី​កើន​ឡើងខ្ព​ស់ក្នុងឆ្នាំ​២០០៩

រដ្ឋាភិបាលប្រទេសកម្ពុជានិយាយថា ពាណិជ្ជកម្មរវាងប្រទេសកម្ពុជា និង សិង្ហបុរី បានកើន
ឡើងដល់ទៅ៨៤ភាគរយនៅក្នុងឆ្នាំ២០០៩។

កាសែតភ្នំពេញប៉ុស្តិ៍រាយការណ៍ថា ផ្អែកលើតួលេខពីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម កំណើនពាណិជ្ជកម្ម នោះបណ្តាលមកពីការនាំខ្សាច់ទៅកាន់ប្រទេសសិង្ហបុរី បើទោះបីជារដ្ឋា ភិបាលបានហាមការ បូបខ្សាច់សម្រាប់ការនាំចេញកាលពីខែឧសភាឆ្នាំទៅក៏ដោយ។

នាយករដ្ឋមន្រ្តីប្រទេសកម្ពុជាលោក ហ៊ុន សែន បានដាក់លក្ខខណ្ឌទៅលើការនាំចេញខ្សាច់ដែល
ត្រូវហាមនោះ ដោយបានលើកឡើងអំពីឥទ្ធិពលបង្កឲ្យមានការខូចខាត ទៅលើប្រព័ន្ធបរិស្ថាននៃ
ទន្លេ និង ឆ្នេរសមុទ្ររបស់ប្រទេសកម្ពុជា។

ពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីរវាងប្រទេសកម្ពុជា និង សិង្ហបុរី បានកើនឡើងដល់១ពាន់១៨០លានដុល្លារ
អាម៉េរិក ដោយការនាំចេញរបស់ប្រទេសសិង្ហបុរីបានកើនឡើង៤១ភាគរយ និង ការនាំចេញរបស់ ប្រទេសកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសសិង្ហបុរីបានកើនឡើងដល់ទៅ២៧៥ ភាគរយ។

តួលេខពីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មក៏បានបង្ហាញផងដែរថា ក្រៅពីជំនួញជាមួយសិង្ហបុរី ពាណិជ្ជកម្មរវាង
ប្រទេសកម្ពុជាជាមួយប្រទេសអាស៊ីជិតខាង រួមមានកោះហុង កុង ប្រទេសថៃ វៀតណាម ម៉ាឡេស៊ី
និង កូរ៉េខាងត្បូងបានធ្លាក់ចុះនៅក្នុងឆ្នាំ២០០៩នោះ៕

(ដកស្រង់ពីគេហទំព័រ វិទ្យុអូស្រ្ដាលី​)

ប្រវត្ដិ “​ចាប៉ី​ដង​វែង​”

ចាប៉ី​ជា​ពាក្យ​យារ​មក​បី​ពាក្យ​សំស្ក្រឹត​ថា ច​ក្ឆ​ប៉ី ។
ហៅ​ឈ្មោះ​ថា ចាប៉ី​ដង​វែង មក​ពី​ចាប៉ី នេះ​មាន​ដង​វែង​ទន្ទាំ ។ ចាប៉ី​នេះ​មានមុខ​ងារ សំខាន់​៤​យ៉ាង​គឺ ៖
ទី​១-​សំខាន់​ក្នុង​វង់ភ្លេង​អារក្ស ដោយ​គេយក​ឧបករណ៍​នេះ​ទៅ​ប្រគំ​ចូល​ជាមួយ​ឧ​បករ​ណ៍​ដទៃ​ទៀតក្នុង​ពេល​លៀងអារក្ស​ម្ដង​ៗតាំងពី​សម័យ​យូរលង់​ណាស់​មក​ហើយ ។
ទី​២-​សំខាន់​ក្នុង​វង់ភ្លេង​ការ​បុរាណ​ដែលជា​ប្រពៃណី​របស់​ដូនតា​យើង​តាំងពី​រាប់​ពាន់ឆ្នាំ​មក​ហើយ ។
ទី​៣-​សំខាន់​សំរាប់​កំដរ​ចំរៀង​បែបកំណាព្យ ដែល​អ្នក​ច្រៀង​ត្រេះ​ផង​ច្រៀង​ផងមាន​ប្រជាប្រិយ​បំផុត ។
ទី​៤-​សំខាន់​ក្នុង​វង់ភ្លេង​មហោរី​សម័យដំបូង​បង្អស់ ប៉ុន្ដែ​សម័យ​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ចាប៉ី​ដងវែង​គ្មាន​វត្ដមាន​ក្នុង​វង់ភ្លេង​មហោរី​នេះ​ទៀតទេ ។
ចាប៉ី​ដង​វែង​របស់​យើង​មាន​លក្ខណៈ​ដូចជា ៖
ដង​ទាំង​វែង​ចែក​ចេញ​ជា​២​ឈ្មោះ គឺ​ដង និង​ប្រ​ពែ ។ ប្រ​ពែ​គឺ ចាប់ពី​ព្រ​លួត​ទៅ​ផ្នែកខាង​ចុង រីឯ​ដង គឺ​ចាប់ពី​ព្រ​លួត​ទៅ​ទល់​នឹងប្រអប់​សំនៀង ។ ដង​ធ្វើ​អំពី​ដើម​ក្រសាំង កាលពី​សម័យ​ដើម ប៉ុន្ដែ​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​គេ​យកឈើ​ដទៃ​ទៀត​ដែល​មានគុណ​ភាព​ប្រហាក់ប្រហែល​នឹង​ដើម​ក្រសាំង​មក​ធ្វើ ។
ព្រ​លួត (​បង្គាន​) មាន​២, ៣ ឬ​៤ ចាប៉ី ខ្លះ​មាន​ព្រ​លួត​២​សំរាប់​រឹតខ្សែ​សំនៀង​២, ចាប៉ី​ខ្លះ​មាន​ព្រ​លួត​៤ គឺ​សំរាប់​រឹតខ្សែ​សំនៀង ទាំង​៤​ឱ្យ​មានសំនៀង​តែ​២ ដូច​ចាប៉ី​ដែល​មានព្រ​លួត​២​ដែរ ។ ព្រ​លួត​ទាំង​អស់នោះ​ធ្វើ​អំពីឈើ​រឹង​ដូច​ជា​ឈើ​នាងនួន ឈើ​គ្រញូង​។​ល​។ មាន​ទំហំ និង​ប្រវែង​ប៉ុន​ៗ​គ្នា ។
ធរណី គឺជា​ខ្ទង់​ខ្ពស់​ជាង​ខ្ទង់​ដទៃ ដែលស្ថិត​នៅ​កៀក​នឹង​ព្រ​លួត​សំរាប់​ទ្រ​ខ្សែ​សំនៀង​ឱ្យ​ផុត​ពី​ខ្ទង់​ទាំងឡាយ ។ ធរណី​នេះ​ច្រើន​តែបញ្ចុះ​ក្បាច់ក្បូរ​លំអ ។
ខ្ទង់​មាន​ចំនួន​១២​ដែល​តូច​ធំ ទាប​ខ្ពស់ ជាង​គ្នា​ជា​លំដាប់លំដោយមាន​ចន្លោះ​ពី​មួយទៅ​មួយ​តាម​កំរិត​សំនៀង​របស់​ខ្លួន ។ គ្រប់ខ្ទង់​ទាំងអស់​មាន​ចោះ​ប្រហោង​ចំ​កណ្ដាលសំរាប់​ដោត​ខ្សែការពារ​ជ្រុះ​បាត់ ។ ខ្ទង់ចាប៉ី គ្រប់​ចាប៉ី​ទាំងអស់​មិន​បិទ​ជាប់​ទៅ​នឹង​ដងមួយ​កន្លែង​ទេ ព្រោះ​ងាយ​នឹង​រុះរើ​បិទ​ភ្លាម​ៗ មុន​ពេល​ប្រគំ​បានជា​យ៉ាងនេះ​មក​ពី​កាលណា​បន្ទះ​កំណល់​តូច​ស្ដើង ដែល​ដាក់​កល់​ខ្សែ​ត្រង់លើ​ក្រាញ (​គីង្គក់​) ខិត​ចុះឡើង​ដើម្បី​រាវរកសំនៀង​ត្រែង​ៗ ដែល​ជា​លក្ខណៈ​សំនៀងរបស់​ចាប៉ី​ដង​វែងធ្វើ​ឱ្យ​ខ្ទង់​ទាំងឡាយ​នោះ ត្រូវ​តែ​រុះរើ​ភ្លាម​ៗ ដើម្បី​រាវរក​សំនៀង​ចំរបស់​ខ្លួន ។ គេ​ច្រើន​យក​ឈើ​រឹង ឬ​ឆ្អឹង​មក​ធ្វើ ខ្ទង់ ជួនកាល​គេ​យក​ខ្ទង់​ឫស្សី​រឹង​មក​បិទបន្ដុប​ពីលើ​ខ្ទង់​ទៀត ដើម្បី​ចៀសវាង​ការ​សឹករឹល​ឆាប់​ពេក ។
ស្នូក ឬ​ប្រអប់​សំនៀង​មាន​រាង​ដូច​ផ្លែ ម្នាស់ ស្នូក​ខ្លះ​ទៀត​មាន​រាង​ស្ទើរ​ជ្រុង​ស្ទើរ មូល ។ កាលពី​សម័យ​ដើម គេ​យក​ដើម​រាំង មក​ធ្វើ​ស្នូក បច្ចុប្បន្ន​នេះ​គេ​យក​ប្រភេទ​ឈើ ដែល​មានគុណ​ភាព​ប្រហាក់ប្រហែល​នឹង​ដើម រាំង​មក​ធ្វើ ។
សន្ទះ​ធ្វើ​អំពី​ដើម​ខ្ទុ​ម្ព ដើម​រលួស ដើម ពពូលថ្ម ឬ​ប្រភេទ​ឈើ​ស្រាល​ផ្សេង​ៗ​ទៀត ។
ក្រាញ (​គីង្គក់​) ធ្វើ​អំពី​ឈើ​ធ្នង់ ឬ​ឈើ ផ្សេង​ទៀត ដែល​មានគុណ​ភាព​ផ្ដល់​សំនៀង បាន​ល្អ​ដូច​គ្នា ។
ចាប៉ី​ដង​វែង មាន​ខ្សែ​២ ឬ​៤ ប៉ុន្ដែ​ខ្សែ​៤ មានសំនៀង​តែ​២​ទេ ។ ខ្សែ​ទី​១ តូច​ឈ្មោះ​ថា ខ្សែ​ឯក ខ្សែ​ទី​២​ធំ​ឈ្មោះ​ថា ខ្សែ គ ។ ខ្សែ ទាំង​២​នេះ​កាលពី​សម័យ​ដើម​ធ្វើ​អំពី​សរសៃ សូត្រ​វេញ​ចូល​គ្នា ប៉ុន្ដែ​បច្ចុប្បន្ន​គេ​យក​ខ្សែ​ជ័រ នីឡុង​មក​ប្រើ​ជំនួស​វិញ ។
ក្រចក​សំរាប់​ត្រេះ​ធ្វើ​អំពី​បន្ទះ​ស្នែង​តូច ស្ដើង​វែង ដូច​ជា​ស្នែងគោ ឬ​ក្របី​។​ល​។
ចាប៉ី​ដង​វែង​មាន​លក្ខណៈ​ពិសេស​ក្នុង​ការ ប្រើ​សំនៀង​ត្រួត​ជាង​សំនៀង​រាយ ។ នៅ ពេល​ប្រគំ​បទ​ណា​ក៏​ដូច​ជា​បទ​ណា​ដែរ គេ​តែង តែ​ត្រេះ​ខ្សែ​ទាំង​២​ស្មើគ្នា ប៉ុន្ដែ​លំនាំ​សាច់​បទ គឺ​ស្ថិត​នៅ​លើ​ខ្សែ​ឯក​ដោយ​គេ​ប្រើ​ម្រាមដៃ ចុច​ចុះ​ចុច​ឡើង ទៅ​តាម​លំនាំ​នៅ​លើ​ខ្សែ​នេះ រីឯ​ខ្សែ គ គេ​ត្រេះ​បង្ហើរ​ចោល​សំរាប់​ជួយ​បន្ទរ សាច់​បទ​ប៉ុណ្ណោះ ។
ប្រសិនបើ​គេ​ចង់បាន​ចាប៉ី​ដង​វែង​ឱ្យ​មាន សំនៀងល្អ ឮ​ខ្លាំង គេ​ត្រូវធ្វើ​វា​តាម​ពាក្យ ស្លោក​ចាស់​បុរាណ​ថា “​ស្នូក​រាំង ដង​ក្រសាំង សន្ទះ​ខ្ទុ​ម្ព គីង្គក់​ធ្នង់ ខ្ទង់​ឆ្អឹង​” ។
ការ​បង្រៀន​ចាប៉ី​ដង​វែង​ពី​ម្នាក់​ទៅ​ម្នាក់ ទៀត គេ​តែងតែ​ប្រើ​ភាសា​ចាប៉ី​ថា “​ត្រែង ទីង​ត្រែង ទី​រី​រែង ទីង​ត្រែង ទីង​ទីង​ត្រែង ទី​រី រែង ទីង​ត្រែង​” ។
តាម​គំនិត​ចាស់​បុរាណ​បានឱ្យ​និមិត្ដរូប​លើ ឧបករណ៍​នេះ​ថា “​ស្នូក​តំណាង​ក្បាល​នាគ ដង តំណាង​ខ្លួន​នាគ ប្រ​ពែ​តំណាង​កន្ទុយ​នាគ​” ៕ (ស្រាវជ្រាវចងក្រងដោយលោក ហ៊ុន សារិន សាស្រ្តាចារ្យសិល្បៈតន្រ្តី)

(ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ កាសែតកោះសន្តិភាព)

ជំងឺ​ដាច់​សរសៃឈាម​ក្នុង​ខួរក្បាល និង​គាំងបេះដូង


ជំងឺ​ដាច់​សរសៃឈាម​ក្នុង​ខួរក្បាល និងជំងឺ​គាំងបេះដូង បច្ចុប្បន្ន​បាន​ក្លាយជា​ជំងឺ​ដ៏កាច​សាហាវ​បំផុត អាច​សំលាប់​មនុស្ស​ត្រឹមតែ​មួយប៉ប្រិចភ្នែក​ប៉ុណ្ណោះ ។ យោង​តាមការ​ស្រាវជ្រាវ​ថ្មី​មួយ​ដែល​ចេញផ្សាយ​ដោយ​ទូរទស្សន៍ BBC កាលពី​ពេល​ថ្មី​ៗ​កន្លង​មកបង្ហាញ​ថា អង់គ្លេស​ជាប់​ចំណាត់ថ្នាក់​ជាប្រទេស​ដែល​មាន​អត្រា​អ្នក​ស្លាប់​ដោយសារ​ជំងឺ​គាំងបេះដូង​ខ្ពស់​បំផុត​នៅ​លើ​ពិភពលោក ហើយ​ជំងឺ​ដាច់​សរសៃឈាម​ក្នុង​ខួរក្បាល​ជាប្រភេទ​ជំងឺ​ដ៏​កាច​សហាវ​បំផុត​ទី​៣​របស់ប្រទេស​នេះ​ដោយ​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំ​ៗ​ឆក់​យក​ជីវិតមនុស្ស​ដល់​ទៅ​៧០.០០០​នាក់ ។
តាម​ការ​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​បង្ហាញ​ថា ជំងឺគាំងបេះដូង​កើតឡើង​នៅ​ពេល​ដែល​ដំណើរការ​លំហូរ​ឈាម​ក្នុង​សរសៃឈាម​ត្រូវ​ស្ទះ ។ បេះដូង​មាន​តួនាទី​យ៉ាង​សំខាន់​ក្នុង​ការ​បូម ឈាម​សំរាប់​បំរើ​ការ​ក្នុង​រាង​កាយ​ទាំងមូល​។ នៅ​ពេល​ដំណើរការ​បូម​ឈាម​ត្រូវ​រំខាន ដោយសារ​អ្វីមួយ ឬ​ដំណើរការ​បូម​ឈាមប្រព្រឹត្ដ​ទៅ​មិន​បាន​សម​ស្របនឹង​បង្ក​ឱ្យ​មានជំងឺ​ធ្ងន់ធ្ងរ ឬ​ដល់​ស្លាប់​ទៀត​ផង ។ ជំងឺ​គាំងបេះដូង​តែងតែ​កើត​មាន​ចំពោះ​អ្នក​ដែល​ហូប​ចំណីអាហារ​ពុំ​សូវ​មាន​ជាតិ​បំប៉ន អ្នក​ដែលចូល​ចិត្ដ​ជក់បារី និង​អ្នក​មិនសូវ​បាន​ហាត់ប្រាណ ។ តាម​ការ​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​ដោយអ្នក​វិទ្យាសាស្ដ្រ​អង់គ្លេស​រក​ឃើញ​ថា ជំងឺគាំងបេះដូង​កើត​លើ​បុរស​ច្រើន​ជាង​ស្ដ្រី ។ ដូច្នេះ​ការ​ហូប​អាហារ​សំបូរ​ទៅ​ដោយ​ជាតិ បំប៉ន ការ​មិន​ជក់បារី និង​ការ​ហាត់ប្រាណ ជាមធ្យោបាយ​ដ៏​ល្អ​ដើម្បី​ទប់ស្កាត់​ការ​កើត​ជំងឺគាំងបេះដូង ។
ចំណែក​ជំងឺ​ដាច់​សរសៃឈាម​ក្នុង​ខួរក្បាលមាន​២​ប្រភេទ គឺ​កើតឡើង​ដោយសារការ​កកស្ទះ​ឈាម​ក្នុង​ខួរក្បាល និង​ដោយសារ​ការ​ផ្ទុះ​សរសៃឈាម​ក្នុង​ខួរក្បាល ។ ករណី​ទាំង​២​នេះ​កើតឡើង​ដោយសារ​ក្នុង​ខួរក្បាលមាន​អុក​ស៊ី​ិ​ហ្សែ​ន​មិន​គ្រប់គ្រាន់ ឬ ដោយសារកោសិកា​ឈាម​រង​ការ​បំផ្លាញ ។
ជំងឺ​ដាច់​សរសៃឈាម​ក្នុង​ខួរក្បាល​អាចបញ្ចៀស​បាន​ដោយ​ការ​ហូប​ចំណីអាហារ​មានជីវជាតិ​បំប៉ន មិន​ជក់បារី និង​ការ​ទទួលទានគ្រឿង​ស្រវឹង​តិចតួច ៕

(ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ កាសែតកោះសន្តិភាព)

Tuesday, June 1, 2010

និស្សិត​ចំរុះ​ជាតិ​សាសន៍​៥៤​នាក់​មក​ពី​១២​ប្រទេស​សិក្សា​នៅ​សាកលវិទ្យាល័យ លី​ម កុក​វី​ង ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច​សិក្សា​នៅ សារព័ត៌មាន​“​កោះសន្ដិភាព​”​ដើម្បី​ស្វែង​យល់​វិស័យ​ព័ត៌មាន

និស្សិត​បរទេស​១២​ប្រទេស​កំពុង​ស្ដាប់​លោក ជា ហ្គា​រូ​ដា រៀបរាប់​ពី​ប្រវត្ដិ​សារព័ត៌មាន​កោះសន្ដិភាពរាជធានី​ភ្នំពេញ ៖ ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី​៣១ ឧសភា ២០១០ និស្សិត​ចំរុះ​ជាតិ​សាសន៍​៥៤ រូប​មក​ពី​១២​ប្រទេស​ដែល​កំពុង​សិក្សា​នៅសាកលវិទ្យាល័យ លី​ម​កុក​វី​ង នៃ​ប្រទេសម៉ា​ឡេ​ស៊ី​បាន​មក​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច​សិក្សា​ស្វែងយល់​ពី​វិស័យ​ព័ត៌មានវិទ្យា​នៅ​ទីស្នាក់ការសារព័ត៌មាន​“​កោះសន្ដិភាព​” ។ស្រប​ពេល​ដែល​សារព័ត៌មាន “​កោះ​សន្ដិភាព​” កំពុង​ពង្រីក​បណ្ដាញ​ព័ត៌មាន​បាន​កាន់តែ​រីក​ចំរើន ទាំង​ផ្នែក​បោះពុម្ព​រំលេច​ដោយ ពណ៌​ធម្មជាតិ និង​ឈាន​ទៅ​ប្រកួតប្រជែង​លើប្រព័ន្ធ​ព័ត៌មានវិទ្យា​តាម​អ៊ី​ន​ធើ​រ​ណេ​ត​បង្ហោះ​ទៅ​កាន់​ពិភពលោក ធ្វើ​ឱ្យ​កេរ្ដិ៍ឈ្មោះ “​កោះសន្ដិភាព​” កាន់តែ​ល្បីល្បាញ និង​ពេញ​និយម ទូ​ទាំង​ប្រទេស និង​លើ​ឆាក​អន្ដរជាតិ​មក នា​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី​៣១ ឧសភា មាន​និស្សិត​មក​ពីសាកលវិទ្យាល័យ លី​ម​កុក​វី​ង នៃ​ប្រទេសម៉ា​ឡេ​ស៊ី ដែល​មាន​និស្សិត​ចំនួន​១២​ប្រទេស កំពុង​សិក្សា​នៅ​ទីនោះបាន​ធ្វើ​ដំណើរ​មក ទស្សនកិច្ច​សិក្សា​នៅ​ក្នុង​ទីស្នាក់ការ​សារព័ត៌មាន ។

ទស្សនកិច្ច​នេះក្នុង​គោលបំណង​ធ្វើការស្វែង​យល់​ពី​ការ​អភិវឌ្ឍ​រីក​ចំរើន​របស់​សារព័ត៌មាន “​កោះសន្ដិភាព​” ដែល​កំពុង​ពេញនិយម​នា​ដំណាក់កាល​បច្ចុប្បន្ន ដើម្បី​ធ្វើការប្រៀបធៀប​លើ​ប្រព័ន្ធ​ព័ត៌មានវិទ្យា​រវាងប្រទេស​កម្ពុជា​ទៅ​នឹង​ប្រទេស​របស់​និស្សិតម្នាក់​ៗ ។ ជា​កិច្ច​ឆ្លើយ​តប​ក៏​ដូច​ជា​ការ​ស្វាគមន៍ ចំពោះ​វត្ដមាន​យុវ​និស្សិត​បរទេស​ខាងលើលោក​ជា ហ្គា​រូ​ដា នាយក​ប្រតិបត្ដិ​សារព័ត៌មាន “​កោះសន្ដិភាព​” និង​លោក​ខាន់ សុខ​ឃ​ន តំណាង​ឱ្យ​ការិយាល័យ​និពន្ធ បាន​ស្វាគមន៍ ប្រកបដោយ​ក្ដី​សោមនស្ស​ស្និទ្ធស្នាល​ក្រៃលែង ។ ក្នុង​ឱកាស​នោះ​ដែរលោក​ជា ហ្គា​រូ​ដា បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ជំរាប​ជូន​ដល់​ក្រុម​និស្សិតខាងលើ​នេះ​អំពី​ប្រវត្ដិ​នៃ​សារព័ត៌មាន “​កោះសន្ដិភាព​” និង​ការ​ខិតខំ​ពង្រីក​សក្ដានុពលតាំងពី​ការ​បោះពុម្ពផ្សាយ​កាលពី​សម័យ​មុន ដែល​មាន​តែ​៤​ទំព័រ​ប៉ុណ្ណោះ ជា​ប្រភេទកាសែត​គ្មាន​ពណ៌​ធម្មជាតិ​ដូច​បច្ចុប្បន្ន​នេះឡើយ ។

ប៉ុន្ដែ​តាម​រយៈ​នៃ​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង និង​ទំនាក់ទំនង​ល្អ​ពី​គ្រប់​ស្រទាប់​មហាជន​គ្រប់​ទិស​ទី ទើប​សារព័ត៌មាន “​កោះ​សន្ដិភាព​” ដែល​មាន​អាយុ​៤៣​ឆ្នាំ​នេះ ក្លាយជាសារព័ត៌មាន​ពេញ​និយម​ហើយ​ឈានមុខ​គេ​។ ជាង​នេះ​ទៀត​យើង​បាន​បន្ដ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង ពង្រីក​សក្ដានុពល​របស់​ខ្លួន​រត់​តាម​សម័យកាល ។​លោក​ខាន់ សុខ​ឃ​ន តំណាង​នៃ​កា​រិ​យាល័យ​និពន្ធ​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ជំរាប​និស្សិត ខាងលើ​បន្ថែម​ថា សារព័ត៌មាន​កោះសន្ដិភាព មានឈ្មោះ​បោះ​សំលេង​តាំងពី​សម័យ​សង្គមរាស្ដ្រ​និយម​មក​ម្ល៉េះ គឺ​តាំងពី​ទសវត្សរ៍​ទី​៦០មក ។ ប៉ុន្ដែ​ក្នុង​របប​ខ្មែរក្រហម កោះ​សន្ដិភាព​បាន​ផ្អាក​ការ​ផ្សាយ គឺ​ផ្អាក​ទាំងស្រុងតែ​ម្ដង សូ​ម្បី​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទូ​ទាំង​ប្រទេស ក៏​ត្រូវ​ស្ថិត​ក្នុង​របប​ខ្មែរក្រហម​ដែរ ។

ប៉ុន្ដែក្រោយ​របប​សង្គ្រាម​ត្រូវ​បាន​បញ្ចប់  លោកនាយក​ស្ថាបនិក បាន​ប្រមូលផ្ដុំ​អ្នកកាសែត សល់​ពី​សង្គម​បាន​៤​ទៅ​៥​នាក់​ផលិត​កាសែតអាន​ឡើង​វិញ ហើយ​មានការ​រីក​ចំរើន​ជាបណ្ដើរ​ៗ ​រហូត​មាន​កាសែត​សំ​រាប់អាន​ក្នុង ប្រទេស​ប្រមាណ​២០០​អង្គភាព​នា​ពេលបច្ចុប្បន្ន​នេះ ។លោក​ខាន់ សុខ​ឃ​ន បាន​មាន​ប្រសាសន៍បន្ដ​ថា ដំណាក់កាល​ចុង​ក្រោយ​នេះ “​កោះសន្ដិភាព​” ស្ថិត​ក្នុង​ការ​ផ្សាយ​ព័ត៌មាន​តាម វិជ្ជាជីវៈ​ដែល​មាន​មូលដ្ឋាន​គ្រឹះ​រឹង​មាំ​តាម រយៈ​ការ​បណ្ដុះបណ្ដាល​បុគ្គលិក​ឱ្យ​ចេះ​ពី របៀបរបប​វិជ្ជាជីវៈ​ច្បាស់លាស់ ។ ប៉ុន្ដែ​ក៏អាច​ប្រឈម​មុខ​នឹង​ការ​ប្រកួតប្រជែង​បន្ដទៀត​ដែរ ។បន្ទាប់​ពី​បាន​ស្ដាប់​ការ​ពិពណ៌នា​យ៉ាង សង្ខេប​ពី​លោក ជា ហ្គា​រូ​ដា និង​លោក​ខាន់ សុខ​ឃ​ន មក នាយក​ប្រតិបត្ដិ​និង​ក្រុម​និស្សិតបរទេស​ទាំងអស់​បាន​សំដែង​ក្ដី​ជក់ចិត្ដហើយ សន្យា​យក​លទ្ធផល​នៃ​ដំណើរការ​ចុះ​ធ្វើទស្សនកិច្ច​សិក្សា​ពី​ប្រវត្ដិ​សារព័ត៌មាន “​កោះសន្ដិភាព​” យក​ទៅ​ធ្វើការ​សិក្សា​ប្រៀបធៀប ជាមួយ​បណ្ដា​កាសែត​ល្បី​នៅ​លើ​ពិភពលោក ពិសេស​គឺ​បណ្ដា​ប្រទេស​ដែល​ពួក​គេ​រស់នៅ ។

តាម​ការ​ឱ្យ​ដឹង​ពី​លោកនាយក​ប្រតិបត្ដិជាន់ខ្ពស់ និង​សហប្រតិបត្ដិការ​រវាង​សាកលវិទ្យាល័យ លី​ម​កុក​វី​ង ម៉ា​ឡេ​ស៊ី​ជាមួយ កម្ពុជា​បានឱ្យ​ដឹង​ថា ក្រុម​និស្សិត​ចំរុះ​ជាតិសាសន៍​ខាងលើ​នេះ មក​ពី​បណ្ដា​ប្រទេស​នានា ចំនួន​១២​ប្រទេស គឺ​ប្រទេស​ចិន ឥណ្ឌូ​ណេ​ស៊ី ជប៉ុន អ៊ី​រ៉​ង់ ស៊ូ​ដង់ ឡេ​ប៉ិន​នី​ន យេ​មែន ប៉ា​ឡេ​ស្ទី​ន ថា​ន់​សាន់​ញ៉ា កេ​ន​យ៉ា  នី​ហ្សេ​រី​យ៉ា និង​ម៉ា​ឡេ​ស៊ី​ ។លោកនាយក​បានបន្ដ​ថា និស្សិត​ខាងលើ​នេះ​សិក្សា​លើ​ផ្នែក​ព័​ត៌មាន​វិទ្យា ផ្ដោត​លើ​ជំនាញ​ថតរូប ថត​ភាពយន្ដ​ជាដើម ។ ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​សិក្សានៅ​កម្ពុជា ក្រុម​និស្សិត​ទាំង​១២​ប្រទេស​មានគ្នា​ចំនួន​៥៤​នាក់ ដឹកនាំ​ដោយ​សាស្ដ្រាចារ្យ៣​រូប​បាន​ឆ្លៀតឱកាស​សុំ​ចូល​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ចសិក្សា​នៅ​ក្នុង​ស្នាក់​ការ​សារព័ត៌មាន “​កោះសន្ដិភាព សារព័ត៌មាន​ភ្នំពេញ​ប៉ុស្ដិ៍ និងស្ថានីយទូរទស្សន៍ CTN ដែល​ជា​អង្គភាពព័ត៌មាន​ពេញ​និយម ដើម្បី​សិក្សា​អំពី​ផ្នែកកាសែត ផ្នែក​ព័ត៌មាន​នៅ​កម្ពុជា​វា​យ៉ាងម៉េច ហើយ​ពាក់ព័ន្ធ​ដូច​ម្ដេច​ខ្លះទៅ​ក្នុង​ប្រទេស របស់​ពួក​គេ​គ្រប់​ៗ​គ្នា​លើ​ផ្នែក​ព័ត៌មានវិទ្យានេះ ។

សូម​បញ្ជាក់​ថា ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​ខាងលើ​នេះ លោក​ជា ហ្គា​រូ​ដា នាយក​ប្រតិបត្ដិសារព័ត៌មាន “​កោះសន្ដិភាព​” បាន​នាំ​ប្រតិភូនិស្សិត​បរទេស​ទាំងអស់​ចូល​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច នៅ​ក្នុង​ស្នាក់​ការ​ដោយ​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ប្រតិភូ ចូល​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​ក្នុង​ការិយាល័យ​និពន្ធ ការិយាល័យ​បច្ចេកទេស ការិយាល័យ​ផ្សាយ ពាណិជ្ជកម្ម និង​ទស្សនកិច្ច​ក្នុង​រោង​ពុម្ព ព្រមទាំង​រៀបរាប់​សកម្មភាព​យក​ព័ត៌មាន​របស់បុគ្គលិក “​កោះសន្ដិភាព​” តាម​បណ្ដា​ខេត្ដ ទូ​ទាំង​ប្រទេស​ផង​ដែរ ។ ក្នុង​ឱកាស​នោះនិស្សិត​កម្មសិក្សា​ទាំង អស់​បាន​ថតរូប​ភាព​អំពី​សកម្មភាព​រស់​រវើករបស់​“​កោះសន្ដិភាព​”​យក​ទៅ​សិក្សា​រៀនសូត្រ​នៅ​បរទេស និង​ដើម្បី​ធ្វើ​បទ​បង្ហាញដល់​មិត្ដភក្ដិ​របស់​គេ​នៅ​តាម​បណ្ដា​ប្រទេសរៀង​ៗ​ខ្លួន ពេល​ត្រឡប់​ទៅ​វិញ ។

(ដកស្រង់ពីគេហទំព័រកាសែតកោះសន្តិភាព)

វី​យ៉ូ​ទ្បុ​ង​យក្ស​ទំ​ងន់​ជាង​១០០​គី​ទ្បូ​ក្រាម​អាច​លេង​បាន

ការបង្ហាញវីយ៉ូឡុងយក្សទើប​ផលិត​បាន​ដោយ​អ្នក​ធ្វើវី​យ៉ូ​ឡុ​ង​ល្បីឈ្មោះ​មួយ​ក្រុម​ជនជាតិ​អា​ល្លឺម៉​ង់ ។ វី​យ៉ូ​ឡុ​ង​យក្ស​ដូច​ក្នុង​រូបភាព​ដែលលោក​អ្នក​បានឃើញ​នេះ​មានកំ​ពស់​៤,២៨ ម៉ែត្រប្រវែង​១,៤៥​ម៉ែត្រ និង​ទំងន់​ជាង១០០​គីឡូក្រាម ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​ក្នុង​គោលបំណង​បំបែក​ឯតទគ្គ​កម្ម​វី​យ៉ូ​ឡុ​ង​លេង​បានមាន​ទំហំ​ធំ​បំផុត​នៅ​លើ​ពិភពលោក ៕

ភ្លៀង​ព្យុះ​បក់​បោក​ក្រុង​សៀមរាប​- ស្រុក​ប្រាសាទបាគង ខូចខាត​ផ្ទះ​១០១​ខ្នង ស្លាប់​២​នាក់ របួស​៣​នាក់

ភ្លៀង​ខ្យល់​បាន​បក់ បោក​យ៉ាង​ខ្លាំង​រយៈពេល​ជិត​១​ម៉ោងខេត្ដសៀមរាប ៖ ភ្លៀង​ខ្យល់​បាន​បក់ បោក​យ៉ាង​ខ្លាំង​រយៈពេល​ជិត​១​ម៉ោង បង្ក​ឱ្យផ្ទះ​ប្រជាពលរដ្ឋ​៤០​ខ្នងរ​លំបាក់​ដល់​ដី៦១​ខ្នង របើក​ជញ្ជាំង ដំបូល ស្លាប់​មនុស្ស​២​នាក់ រងរបួសស្រាល និង​ធ្ងន់​៣​នាក់ ខូចខាត​ម៉ូតូ​១គ្រឿង និង​កង់​២​គ្រឿង កាលពី​វេលា​ម៉ោង​៥ និង​៣០​នាទី​ល្ងាច ថ្ងៃ​ទី​៣១ ឧសភា ឆ្នាំ ២០១០ ទៅ​លើ​ក្រុង​សៀមរាប និង​ស្រុក​ប្រាសាទ​បាគង ។ មន្ដ្រី​អាជ្ញាធរ​បានឱ្យ​ដឹង​ថា ភ្លៀង​ខ្យល់បាន​បោកបក់​ទៅ​លើ​សង្កាត់​ចំនួន​៦ ក្នុង​ក្រុងសៀមរាប ផ្ទះ​២៩​ខ្នងត្រូវរ​លំបាក់​ដល់​ដី និង៥៣​ខ្នង​ទៀត​ត្រូវ​របើក​ជញ្ជាំង​ដំបូល នារីម្នាក់​ស្លាប់​ឈ្មោះ​ជៀវ ជ្រូក អាយុ​១៦​ឆ្នាំ រស់នៅ​ភូមិ​ខ្នា​ចាស់ សង្កាត់​ជ្រៀវ ក្រុង​សៀមរាប ចំណែក​ក្មេង​ប្រុស​ម្នាក់​ទៀត​ដែល​រង​គ្រោះដល់​ជីវិត​ដែរ​នោះ ឈ្មោះ​សឿ​ម ឃី​ម អាយុ៨​ឆ្នាំ រស់នៅ​ភូមិ​ច្រៀក សង្កាត់​សៀមរាប ក្រុង​សៀមរាប ។ ចំណែក​នៅ​ភូមិ​ត្រាច ឃុំ​ប្រាសាទបាគង ស្រុក​បាគង ផ្ទះ​១១​ខ្នង​ទៀត រលំ​បាក់​ដល់​ដី ៨​ខ្នង​ត្រូវ​របើក​ជញ្ជាំង​ដំបូល មនុស្ស​ប្រុស​- ស្រី​៣​នាក់​របួសធ្ងន់ និង​ស្រាល ម៉ូតូ​១​គ្រឿង និង​កង់​២​គ្រឿង​ត្រូវ​ខូចខាត​ផង​ដែរ ។ ព័​ត៌មាន​លំអិត​នឹង​ផ្សាយ​ជូន​នៅ​ពេល​ក្រោយ និង នៅ​លើ​ទំព័រ​កាសែត​កោះសន្ដិភាព .

(ដកស្រង់ពីគេហទំព័រកាសែតកោះសន្តិភាព)